Poseł Brynkus > Poseł > Praca w sejmie > Spalarnia Śmieci Siersza w Trzebini. Minister Energii nie widzi problemu, a Minister Środowiska umywa ręce

Spalarnia Śmieci Siersza w Trzebini. Minister Energii nie widzi problemu, a Minister Środowiska umywa ręce

SONY DSC

16 kwietnia 2018 roku posłowie Kukiz’15, Agnieszka Ścigaj i Józef Brynkus wystosowali interpelację do Ministra Środowiska Henryka Kowalczyka, Ministra Energii Krzysztofa Tchórzewskiego oraz Ministra Inwestycji i Rozwoju Jerzego Kwiecińskiego w sprawie projektu budowy spalarni śmieci jako elementu elektrowni.

17 maja 2018 roku odpowiedział na interpelację, w imieniu Ministra Energii Krzysztofa Tchórzewskiego, podsekretarz stanu Tadeusz Skobel.

Na pytanie posłów Agnieszki Ścigaj i Józefa Brynkusa – czy inwestycja, która ma być zrealizowana przez TAURON Wytwarzanie S.A. w Jaworznie w Elektrowni Siersza została skonkretyzowana jako spalarnia odpadów czy jako elektrownia, podsekretarz stanu odpowiedział, iż w przypadku decyzji o realizacji tej inwestycji, TAURON Wytwarzanie S.A. Oddział Elektrownia Siersza w Trzebini zgodnie z przepisami będzie klasyfikowana jako instalacja do spalania paliw wysokoenergetycznych, czyli jako elektrownia. W instalacji możliwe będzie jednak prowadzenie procesu odzysku odpadów, jako tzw. współspalania w celu wytwarzania energii. Natomiast zgodnie z definicją, zadaniem instalacji spalarni nie jest wytwarzanie energii, ale termiczne przekształcenie odpadów. Zatem zdaniem TAURON Polska Energia S.A. i Ministerstwa nie będzie to spalarnia.

Jeśli chodzi o sposób, w jaki ministerstwo zamierza zabezpieczyć zdrowie i życie mieszkańców przy ewentualnym założeniu, że inwestycja zostanie zrealizowana jako spalarnia, minister Skobel odpowiedział, iż będą spełnione wszystkie restrykcyjne warunki i wymagania dla procesu współspalania, oraz dotrzymywane będą dopuszczalne wartości emisji zanieczyszczeń do powietrza. Elektrownia będzie również wyposażona we wszelkie wymagane instalacje i urządzenia gospodarki przyjmowania i magazynowania paliw alternatywnych, oczyszczania spalin, systemy kontroli, sterowania i monitorowania procesów technologicznych, a także w instalacje zagospodarowania substancji powstałych w wyniku spalania i oczyszczania spalin.

Z kolei jeśli chodzi o dysponowanie analizami środowiska w kontekście terenów sąsiadujących z Elektrownią Siersza minister wyjaśnił, że zawarte są one w „Raporcie oddziaływania na środowisko” stanowiącym obligatoryjny załącznik do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia.

Minister odniósł się również do sprawy propozycji alternatywnego miejsca lokalizacji wspomnianej inwestycji, informując, że inwestycja ma na celu wykorzystanie istniejącej infrastruktury i już zagospodarowanego terenu, dlatego wszystkie rozpatrywane warianty zamykały się w obrębie Elektrowni.

Znacznie dłużej niż na odpowiedź Ministerstwa Energii trzeba było czekać na opinię Ministerstwa Środowiska, którą przesłano do Marszałka Sejmu dopiero 4 czerwca. Niestety odpowiadający w imieniu Ministra Środowiska podsekretarz stanu Sławomir Mazurek nie zajął  jednoznacznego stanowiska w tej sprawie, obarczając obawami mieszkańców lokalnych urzędników, którzy mają podejmować decyzję na podstawie przepisów.

Zdaniem Ministerstwa Środowiska wymagania dotyczące instalacji spalarni wystarczająco zabezpieczają ochronę wody, powietrza, gleby, roślin, zwierząt i ludzi. Uwarunkowania realizacji tego typu przedsięwzięć narzucają inwestorom surowe rygory, a kontrole ich przestrzegania sprawują organy inspekcji środowiska i organy administracji. Ministerstwo nie ingeruje w procesy wydawania decyzji administracyjnych w tym zakresie przez organy samorządowe, które powinny wskazać warunki konieczne do spełnienia ze względu na zdrowie i życie ludzi. Ponieważ w raporcie o oddziaływaniu na środowisko wymienionej inwestycji stwierdzono, że Elektrownia będzie spełniać wszystkie wymagania wynikające z ustawy o odpadach dla współspalarni odpadów, Ministerstwo uważa że konieczne warunki zostały spełnione, zaś organem właściwym do wydania decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych jest Burmistrz Trzebini. Minister przyznał, że Ministerstwo nie dysponuje analizami środowiska w kontekście terenów sąsiadujących z Elektrownią Siersza.

Pełna treść odpowiedzi na interpelację Ministerstwa Energii:

Pan Marek Kuchciński
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Szanowny Panie Marszałku,
W odpowiedzi na interpelację Pani Poseł Agnieszki Ścigaj oraz Pana Posła Józefa Brynkusa z dnia 25 kwietnia 2018 r., nr K8INT21658, w sprawie inwestycji, którą zamierza uruchomić TAURON Wytwarzanie S.A. w Jaworznie w Elektrowni Siersza, uprzejmie informuję, iż Ministerstwo Energii wystąpiło do Zarządu TAURON Polska Energia S.A. z prośbą o zajęcie stanowiska w przedmiotowej sprawie. Z wyjaśnień przedłożonych resortowi energii wynika, iż Spółka TAURON Wytwarzanie S.A., należąca do Grupy TAURON, posiada w swoim Oddziale Elektrownia Siersza, 4 bloki energetyczne o sumarycznej mocy osiągalnej 557 MWe. Są to:
blok nr 1 – 153 MWe: kocioł fluidalny OFZ 425 oraz turbina CK 145; oddany do eksploatacji w 2001 r.,
blok nr 2 – 153 MWe: kocioł fluidalny OFZ 425 oraz Turbinę CK 145; oddany do eksploatacji w 2002 r.,
blok nr 3 – 123 MWe: kocioł pyłowy OP380 oraz turbina TK120; oddany do eksploatacji w 1969 r.,
blok nr 6 – 128 MWe: kocioł pyłowy OP380 oraz turbina TK120. oddany do eksploatacji w 1970 r.
Bloki nr 1 i nr 2 są relatywnie nowoczesnymi jednostkami wytwórczymi o szacowanej technicznej możliwości ich eksploatacji do 2041 r. dla bloku nr 1 i 2042 r. dla bloku nr 2. Bloki nr 3 i nr 6 pracują w tzw. derogacji i Interwencyjnej Rezerwie Zimnej (IRZ). Derogacja umożliwia pracę z dotychczasowymi standardami emisyjnymi od 1 stycznia 2016 r. przez 17 500 h, ale nie dłużej niż do 31 grudnia 2023 r. Przewidywany czas wyczerpania godzin derogacyjnych przypada na wrzesień 2019 r.
Obecnie w Grupie TAURON prowadzone są prace analityczne w celu przygotowania programu rozwiązań dla jednostek wytwórczych TAURON Wytwarzanie S.A., w tym dla jednostek zlokalizowanych w Elektrowni Siersza. Wyniki analiz posłużą określeniu 2 / 3 przeznaczenia poszczególnych jednostek wytwórczych i sposobu ich dalszego funkcjonowania, w szczególności w obliczu wprowadzanych regulacji zaostrzających normy emisyjne zanieczyszczeń do środowiska naturalnego, tzw. konkluzje BAT obowiązujące od 2021 roku oraz wdrażanej ustawy dotyczącej tworzonego rynku mocy.
W przypadku decyzji o realizacji inwestycji, TAURON Wytwarzanie S.A. Oddział Elektrownia Siersza w Trzebini nadal będzie klasyfikowana zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 27 sierpnia 2014 r. w sprawie rodzajów instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości jako instalacja do spalania paliw o nominalnej mocy nie mniejszej niż 50 MW w celu wytwarzania energii i paliw, czyli będzie nadal pełniła funkcję elektrowni.
Różnica po realizacji potencjalnej inwestycji polegać będzie na tym, że w instalacji możliwe będzie prowadzenie procesu odzysku odpadów w procesie tzw. współspalania w celu wytwarzania energii. W przedmiotowym projekcie odzysk energii w procesie termicznego przekształcania odpadów ma na celu dywersyfikację paliw dla elektrowni oraz poprawę jej rentowności.
Spalarnia zgodnie z definicją wynikającą z ustawy o odpadach to instalacja, w której spalanie lub współspalanie odpadów odbywa się w taki sposób, że głównym celem tej instalacji nie jest wytwarzanie energii ani wytwarzanie produktów materialnych, tylko termiczne przekształcenie odpadów.
Powyższe rozróżnienie wynika z faktu, iż przepisy prawa dotyczące odpadów mają na celu wspieranie w możliwie największym stopniu, proces odzysku odpadów, a w szczególności wykorzystywanie ich jako źródła energii.
Z informacji przedłożonych przez TAURON Polska Energia S.A. wynika, iż Inwestycja nie jest klasyfikowana jako spalarnia odpadów.
Minister właściwy do spraw środowiska wydając przepisy szczegółowe definiuje wymagania stawiane instalacjom, w których możliwe jest prowadzenie procesu odzysku energii z odpadów. Inwestor nie posiada dowolności w tym zakresie.
W związku z powyższym instalacja współspalania wraz z paliwem podstawowym, jakim jest węgiel tzw. paliw alternatywnych (odpowiednie wyselekcjonowanych grup odpadów) w celu odpowiedniego zabezpieczenia zdrowia i warunków życia mieszkańców oraz standardów ochrony środowiska będzie wyposażona w wymagane instalacje i urządzenia gospodarki przyjmowania i magazynowania paliw alternatywnych, oczyszczania spalin, systemy kontroli, sterowania i monitorowania procesów technologicznych, a także w instalacje zagospodarowania substancji powstałych w wyniku spalania i oczyszczania spalin (załadunek i transport odpadów paleniskowych będzie odbywał się w sposób zabezpieczony przed pyleniem i będzie realizowany przez wyspecjalizowane firmy posiadające stosowne uprawnienia do ich transportu). Spełnione będą wszystkie restrykcyjne 3 / 3 warunki i wymagania dla procesu współspalania wynikające z przepisów szczegółowych ustawy o odpadach i ustawy prawo ochrony środowiska oraz dotrzymywane będą dopuszczalne wartości emisji do powietrza i standardy jakości środowiska zgodnie z aktualnie obowiązującymi przepisami i przyszłościowymi wymaganiami „konkluzji BAT”.
Przeprowadzone na potrzeby „Raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko” obliczenia rozprzestrzeniania substancji w powietrzu dla założonych maksymalnych wartości emisji wykazały, że nie spowodują one przekroczeń wartości dopuszczalnych tych substancji w powietrzu, w żadnym punkcie sąsiadujących terenów.
Kwestie środowiskowe w kontekście terenów sąsiadujących z TAURON Wytwarzanie S.A. – Oddział Elektrownia Siersza zawarte są w „Raporcie oddziaływania na środowisko” stanowiącym obligatoryjny załącznik do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia. Zakres tego dokumentu jak i procedura jego opiniowania wynika szczegółowo z ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. 2008, nr 199, poz. 1227 z późniejszymi zmianami).
Genezą projektu było rozważenie możliwych scenariuszy poprawy rentowności istniejącego majątku Grupy TAURON w świetle przyszłościowych wymagań prawnych w poszczególnych elektrowniach, co ściśle związane jest z utrzymaniem pozycji stabilnego pracodawcy w regionie.
Rozważany scenariusz będący przedmiotem interpelacji, dotyczy istniejących kotłów w Elektrowni Siersza, stąd analizy odnosiły się do lokalizacji w obrębie istniejącego terenu elektrowni. Inwestycja ma na celu wykorzystanie istniejącej infrastruktury i już zagospodarowanego terenu, dlatego wszystkie warianty dla Elektrowni zamykały się w jej obrębie.

Z poważaniem,
z upoważnienia Ministra Energii
Tadeusz Skobel
podsekretarz stanu

 

 

Pełna treść odpowiedzi na interpelację Podsekretarza Stanu

w Ministerstwie Środowiska:

 

Pan

Marek Kuchciński

Marszałek Sejmu

Rzeczypospolitej Polskiej

 

Szanowny Panie Marszałku,

odpowiadając na interpelację Pani Agnieszki Ścigaj oraz Pana Józefa Brynkusa, Posłów na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, z dnia 25 kwietnia br. w sprawie inwestycji, którą zamierza uruchomić TAURON Wytwarzanie SA w Jaworznie w Elektrowni Siersza (znak: K8INT21658), przedstawiam poniższe wyjaśnienia. Zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. (Dz. U. z 2018 r. poz. 21, ze zm.) gospodarkę odpadami należy prowadzić w sposób zapewniający ochronę życia i zdrowia ludzi oraz środowiska, w szczególności gospodarka odpadami nie może: 1) powodować zagrożenia dla wody, powietrza, gleby, roślin lub zwierząt; 2) powodować uciążliwości przez hałas lub zapach; 3) wywoływać niekorzystnych skutków dla terenów wiejskich lub miejsc o szczególnym znaczeniu, w tym kulturowym i przyrodniczym. Należy mieć na uwadze, że zgodnie z art. 157 ustawy o odpadach spalarnie odpadów oraz współspalarnie odpadów (np. cementownie, obiekty energetycznego spalania paliw, tj. elektrownie i elektrociepłownie, które spalają odpady) są projektowane, budowane, wyposażane i użytkowane w sposób zapewniający osiągnięcie poziomu termicznego przekształcania odpadów, przy którym ilość i szkodliwość dla życia, zdrowia ludzi lub dla środowiska, odpadów i innych emisji powstających wskutek termicznego przekształcania odpadów będzie jak najmniejsza. Powyższe wymogi odnoszą się m. in. do wyposażenia technicznego instalacji, dopuszczalnych wielkości emisji do powietrza, sposobu postępowania w przypadku awarii urządzeń i warunków prowadzenia procesu termicznego przekształcania odpadów. Wymagania ustanowione dla instalacji termicznie przekształcających odpady mają na celu ograniczenie w możliwie największym zakresie negatywnego wpływu ww. działalności na środowisko, w szczególności zanieczyszczenia powietrza, wód i gleby, a w konsekwencji również ograniczenie negatywnego wpływu na zdrowie ludzi. Wymagania dotyczące spalania odpadów są szczegółowo regulowane m. in. przepisami ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2017, poz. 519, ze zm.), ww. ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, czy ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne (Dz.U. poz. 1566), a także przepisami wykonawczymi do tych ustaw. Ponadto, kształtowanie stosunków prawnych w zakresie eksploatacji instalacji przetwarzającej odpady z zachowaniem wymagań ochrony środowiska następuje w drodze decyzji administracyjnych regulujących m. in. kwestie wprowadzania gazów lub pyłów do powietrza. Pozwolenia emisyjne – w tym pozwolenia zintegrowane – są jednym z prawnych instrumentów przeciwdziałania zanieczyszczeniom, w ramach którego organ ochrony środowiska określa szczegółowo warunki emisji oraz wielkości dopuszczalnej emisji, których dotrzymanie gwarantuje spełnianie prawnych wymagań ochrony środowiska, a także obowiązki prowadzącego instalacje oraz wymagane działania mające na celu m.in. ograniczenie stopnia i zasięgu oddziaływania instalacji na stan powietrza. Środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia, jakim jest budowa spalarni odpadów lub współspalarni odpadów, ustanawiane są już na początkowym etapie procesu inwestycyjnego w drodze decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zgodnie z ustawą z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisko i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r., poz. 1405, ze zm.), dalej ustawa ooś. Kontrolę przestrzegania przez zarządzającego spalarnią odpadów lub współspalarnią odpadów obowiązków dotyczących termicznego przekształcania odpadów sprawują w szczególności organy inspekcji ochrony środowiska oraz organ właściwy do wydania decyzji administracyjnej. Odnosząc się do zawartych w interpelacji pytań, uprzejmie informuję, że Ministerstwo Środowiska, nie nadzoruje jakichkolwiek działań dotyczących budowy instalacji służących przetwarzaniu odpadów, w tym instalacji termicznego przekształcania odpadów. Problematyka dotycząca lokalizacji danego przedsięwzięcia na danym terenie i jego budowy (w tym rozbudowy lub modernizacji), a także wydawanie decyzji administracyjnych, znajdują się we właściwości samorządowych organów administracji. Obowiązujące przepisy z zakresu ochrony środowiska nie upoważniają Ministra Środowiska do ingerencji w proces wydawania przez organy administracji samorządowej decyzji administracyjnych niezbędnych do realizacji przedsięwzięcia. Ustalenie sposobu przeciwdziałania następstwom realizacji inwestycji stanowi przedmiot postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Ocena oddziaływania na środowisko stanowi proces o charakterze kompleksowej, wyważonej i systematycznej analizy, którego głównym celem jest ustalenie wpływu planowanej inwestycji i jej alternatyw na poszczególne komponenty środowiska oraz wskazanie możliwych rozwiązań, mających zapobiec jego negatywnym skutkom. Integralną częścią procedury oraz podstawą do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i określenia środowiskowych uwarunkowań dla realizacji inwestycji jest raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, który ma ustalić potencjalne zagrożenia związane z realizacją planowanego przedsięwzięcia. Zakres przedmiotowy raportu musi być każdorazowo zgodny z wymogami ujętymi w art. 66 ust. 1 ustawy ooś, w tym uwzględniać: opis metod prognozowania zastosowanych przez wnioskodawcę oraz opis przewidywanych znaczących oddziaływań planowanego przedsięwzięcia na środowisko, obejmujący bezpośrednie, pośrednie, wtórne, skumulowane, krótko-, średnio- i długoterminowe, stałe i chwilowe oddziaływania na środowisko, wynikające z istnienia przedsięwzięcia, wykorzystywania zasobów środowiska, emisji (pkt 8), oraz opis przewidywanych działań mających na celu unikanie, zapobieganie, ograniczanie lub kompensację przyrodniczą negatywnych oddziaływań na środowisko (pkt 9). W ramach postępowania zmierzającego do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach określa się: bezpośredni i pośredni wpływ planowanego przedsięwzięcia na środowisko przyrodnicze, środowisko społeczne, w tym na zdrowie i warunki życia ludzi, na dobra materialne, zabytki, wzajemne powiązania między powyższymi elementami, możliwości oraz sposoby zapobiegania i łagodzenia negatywnego oddziaływania na środowisko, a także wymagany zakres monitoringu, który w przypadku uciążliwych inwestycji pozwoli określić rzeczywiste oddziaływania na środowisko przyrodnicze i społeczne w trakcie eksploatacji i ewentualnie na zastosowanie dodatkowych środków minimalizujących. Organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, na podstawie materiału dowodowego, w szczególności raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz uzyskanych opinii i uzgodnień, winien w decyzji zawrzeć warunki, których spełnienie zagwarantuje, iż realizacja przedsięwzięcia nie będzie znacząco oddziaływać na środowisko, w tym na zdrowie i warunki życia ludzi. Z informacji otrzymanych za pośrednictwem z Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska wynika, iż w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko dla ww. inwestycji został wskazany status tej instalacji1 (str. 27 ww. raportu). Określono tam, że „Elektrownia będzie spełniać wszystkie wymagania wynikające z ustawy o odpadach dla współspalarni odpadów, w tym spełniony będzie obowiązek zatrudnienia na stanowisku kierownika współspalarni odpadów, osoby posiadającej świadectwo stwierdzające kwalifikacje w zakresie gospodarowania odpadami, odpowiednie do prowadzonych procesów przetwarzania odpadów.”. Również analiza wariantowa przedsięwzięcia została omówiona w ww. raporcie. Należy także podkreślić, że organem właściwym wydającym decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach będzie Burmistrz Trzebini. Od decyzji tej stronom postępowania będzie przysługiwało odwołanie do właściwego miejscowo samorządowego kolegium odwoławczego, a następnie skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Zatem w procedurze tej nie ma udziału Ministra Środowiska. Ponadto uprzejmie informuję, że Ministerstwo Środowiska nie dysponuje analizami środowiska w kontekście terenów sąsiadujących z Elektrownią Siersza.

 

Z poważaniem

Z up. Ministra

Sławomir Mazurek

Podsekretarz Stanu

Ministerstwo Środowiska

/ – podpisany cyfrowo

 

Opracowała: Sylwia Michalec, pracownik Biura Poselskiego dra hab. Józefa Brynkusa