Poseł Brynkus > Poseł > Praca w sejmie > Czy Polska naprawdę rezygnuje z suwerenności wobec FCA?

Czy Polska naprawdę rezygnuje z suwerenności wobec FCA?

W dniu 11 marca 2018 roku poseł dr hab. Józef Brynkus (Kukiz’15) wystosował interpelację do Prezesa Rady Ministrów i Ministra Finansów w sprawie konieczności unieważnienia umowy definitywnej z firmą FIAT (obecnie FCA Poland), która została zawarta z naruszeniem prawa, co do zasady suwerenności władz RP, oraz w sprawie repolonizacji przemysłu motoryzacyjnego w Polsce. Zdaniem posła taką umowę należy jak najszybciej unieważnić, bo żaden minister nie miał i nie ma prawa do zrzekania się suwerenności władz Polski wobec kogokolwiek. Poseł skierował do Premiera bardzo istotne pytania:

– Czy rząd zamierza podjąć kroki prawne w tej sprawie?

–  Czy zgodnie z treścią klauzuli obszar zakładów FCA Poland w Polsce jest terenem eksterytorialnym? Czy na nim nie obowiązuje polskie prawo?

– Czy polski rząd rozważa możliwość repolonizacji zakładów motoryzacyjnych w Polsce Opla w Gliwicach i FCA (Fiat Chrysler Automobiles) Poland w związku z rządowym programem elektromobilności?

– Związkowcy z zakładów FCA Poland wystąpili do Pana Premiera z listem i zaproszeniem na spotkanie. Czy zamierza Pan przeprowadzić takie rozmowy z ludźmi pracy?

Informacje o tym wystąpieniu posła można znaleźć na str. 8 w nr. 6 Biuletynu Poselskiego posła dr hab. Józef Brynkusa.

Udzielający odpowiedzi z upoważnienia Prezesa Rady Ministrów podsekretarz stanu w Ministerstwie Przedsiębiorczości i Technologii Marcin Ociepa poinformował, że w rozumieniu cywilnoprawnym Skarb Państwa jest równorzędnym partnerem przedsiębiorstwa zagranicznego i nie wykonuje funkcji związanych z suwerennością państwa. Dlatego według interpretacji Ministerstwa Finansów nie ma możliwości zachowania wobec podmiotu gospodarczego, jakim jest FCA uprawnień wynikających z zasady suwerenności. W związku z tym minister właściwy do spraw gospodarki nie rozważa możliwości unieważnienia umowy definitywnej z firmą FIAT obecnie FCA.

Odpowiadając na kolejne pytania posła prof. J. Brynkusa podsekretarz stanu poinformował, że nie jest rozważana możliwość repolonizacji zakładów Opla i FCA zlokalizowanych w Polsce, zaś w sygnalizowanych przez związki zawodowe sprawach wygaszania produkcji samochodów w polskich fabrykach tych koncernów Ministerstwo Przedsiębiorczości i Technologii zwróciło się z prośbą o informacje czy rzeczywiście takie działania, mające wpływa na zmniejszenie produkcji i zatrudnienia, są planowane.

Odpowiedź ta zdaniem posła nie jest zadowalająca bowiem taki stan prawny narusza suwerenność polskiego władztwa nad zakładami zlokalizowanymi na terenie państwa polskiego.

 

Pełna treść odpowiedzi na interpelację:

MINISTER

PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I TECHNOLOGII

 

Pan

Marek Kuchciński

Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Szanowny Panie Marszałku,

Odpowiadając z upoważnienia Prezesa Rady Ministrów na interpelację nr 20728 Pana Posła Józefa Brynkusa w sprawie możliwości unieważnienia umowy definitywnej z firmą Fiat, która została zawarta z naruszeniem prawa, co do zasady suwerenności władz RP oraz repolonizacji przemysłu motoryzacyjnego w Polsce, w ślad za wyjaśnieniami Ministra Finansów uprzejmie informuję, że Skarb Państwa w stosunkach cywilnoprawnych funkcjonuje nie w sferze władztwa publicznego (imperium), mogąc nakazać lub zakazać rozmaitym osobom, pod groźbą sankcji, takich lub innych zachowań, lecz w sferze władztwa majątkowego (dominium), gdzie występuje w relacjach ze swoimi partnerami jako podmiot równorzędny. Współczesne państwo bierze udział w obrocie prawnym w wielu rolach i może dokonywać działań i nawiązywać stosunki prawne, w tym również nie pełniąc przy tym funkcji związanych z suwerennością lub władzą państwową: mamy tu szczególnie na myśli państwo jako podmiot gospodarczy. Ponieważ te różne formy udziału państwa w obrocie prawnym nie łączą się zazwyczaj z wykonywaniem władzy państwowej, nie ma dalszego uzasadnienia dla automatycznego uznawania immunitetu jurysdykcyjnego związanego niejako z suwerennością państwa.

Dostrzec jednak trzeba pewne trudności w pełnym oddzieleniu sfery imperium od sfery dominium. Do zasad zwyczajowego prawa międzynarodowego należy zasada, zgodnie z którą immunitet jurysdykcyjny państwa winien być wąsko rozumiany w przypadkach, w których państwo angażuje się w transakcje handlowe z prywatną osobą zagraniczną. Zgodnie z informacją otrzymaną z Ministerstwa Finansów, powyższa praktyka związana z zrzeczeniem się tzw. immunitetu jurysdykcyjnego, oddzielająca sferę suwerenności od sfery władztwa majątkowego w obrocie cywilnoprawnym państwa związana jest z unikaniem sytuacji mogących budzić wątpliwości co do nierównorzędnej pozycji w umowach, zajmowanej przez państwo jako Skarb Państwa, działający w sferze dominium, gdyż to podważyłoby zaufanie inwestorów zagranicznych do Rzeczpospolitej Polskiej. Nawet przy zachowaniu gwarancji ustawowych odnośnie do równorzędności stron występujących w sporach sądowych i pełnym respektowaniem tego przez sądy, udział Skarbu Państwa lub instytucji państwowych w procesie zawsze może być postrzegany jako udział podmiotu 2 dominującego w sporze przez uczestniczącego w nim przedsiębiorcy – kontrahenta umów z podmiotami państwowymi, z tychże powodów taka klauzula zrzekająca się immunitetu jurysdykcyjnego jest stosowana w stosunkach cywilnoprawnych.

Skarb Państwa w przypadku emisji obligacji na rynki zagraniczne zawsze stosuje klauzule dotyczące uchylenia immunitetu jurysdykcyjnego w pełnym zakresie dozwolonym przez ustawodawstwo takiej jurysdykcji.

W związku z powyższym wyjaśnieniem, informuję, że minister właściwy do spraw gospodarki nie rozważa możliwości unieważnienia umowy z dnia 28 maja 1992 r. zawartej między Fiatem Auto S.p.A. a Skarbem Państwa, reprezentowanym przez Ministra Finansów, oraz Fabryką Samochodów małolitrażowych S.A. (Umowa Definitywna).

Jednocześnie, w odpowiedzi na postawione przez Pana Posła pytanie dotyczące repolonizacji przemysłu motoryzacyjnego w Polsce, informuję, że minister właściwy do spraw gospodarki nie rozważa możliwości repolonizacji zlokalizowanych w Polsce zakładów Opla i FCA. Zaś w sprawach poruszanych przez związki zawodowe dotyczących możliwości wygaszania produkcji samochodów w polskich fabrykach Opla i FCA, Ministerstwo Przedsiębiorczości i Technologii zwróciło się już oficjalnie do kierownictw Opel Manufacturing Poland Sp. z o.o. oraz FCA Poland Sp. z o.o. z prośbą o:

– odniesienie się do budzącej niepokój związków zawodowych sytuacji w jakiej znaleźli się pracownicy z uwagi na zmniejszanie wielkości produkcji i idącą za tym możliwość zmniejszania zatrudnienia w polskich fabrykach;

– informację o podjętych i planowanych do podjęcia w ciągu bieżącego roku działaniach mających wpływ na wielkość produkcji, zmiany w zatrudnieniu i inwestycjach, w tym dotyczących planów wprowadzenia do produkcji nowych modeli samochodów i silników.

 

Z wyrazami szacunku

z up.

Marcin Ociepa Podsekretarz

 

Opracowała: Sylwia Michalec, pracownik Biura Poselskiego dra hab. Józefa Brynkusa