Poseł Brynkus > Aktualności > Aktualności > Konieczne jest jak najszybsze podjęcie prac nad ustawą reprywatyzacyjną dla całej Polski

Konieczne jest jak najszybsze podjęcie prac nad ustawą reprywatyzacyjną dla całej Polski

W związku z licznymi pismami kierowanymi do mojego biura poselskiego przez samorządowców oraz mieszkańców wystąpiłem do Prezesa Rady Ministrów Mateusza Morawieckiego z interpelacją poselską w sprawie konieczności jak najszybszego podjęcia prac nad ustawą reprywatyzacyjną, mogącą kompleksowo uregulować problem zwrotu mienia względnie odszkodowań, bez szkody dla aktualnego stanu formalnego i wykorzystania mienia przez samorządy.

Poniżej odpowiedź na wystąpienie ws reprywatyzacji Burmistrza i Przewodniczącego Rady Miejskiej w Suchej Beskidzkiej:

Wadowice, dnia 12 marca 2018 roku

 

Szanowny Pan
Stanisław Lichosyt
Burmistrz Suchej Beskidzkiej

 

Szanowny Pan
Przewodniczący Rady Miejskiej
Suchej Beskidzkiej
Bogusław Ćwiękała

Szanowni Panowie!
Dziękuję za troskę o sprawę uregulowania spraw majątkowych i właścicielskich samorządów oraz obywateli, przejawioną w wystąpieniu Panów do mnie z dnia 20 lutego 2018 roku. Zagadnienie to jest niewątpliwie trudne, a przez wiele lat nieuregulowane spowodowało powstanie kolejnych problemów.

Mając na uwadze ważność poruszonego w piśmie Panów zagadnienia, złożyłem w tej sprawie interpelację do Prezesa Rady Ministrów RP. O otrzymanej odpowiedzi Panów poinformuję.

dr hab. Józef Brynkus
Poseł na Sejm RP

Pełna treść interpelacji do Prezesa Rady Ministrów Mateusza Morawieckiego:

Wadowice, dnia 12 marca 2018 roku

Szanowny Pan
Mateusz Morawiecki
Prezes Rady Ministrów RP

 

I    N    T    E    R    P    E    L    A    C    J    A

w sprawie konieczności jak najszybszego podjęcia prac nad ustawą reprywatyzacyjną, mogącą kompleksowo uregulować problem zwrotu mienia względnie odszkodowań, bez szkody dla aktualnego stanu formalnego i wykorzystania mienia przez samorządy.

Jednymi z najważniejszych problemów, nierozwiązanych po okresie rządów komunistycznych, są sprawy uregulowania stosunków własnościowych i reprywatyzacji oraz zadośćuczynienia roszczeniom właścicieli (i ich spadkobierców) nieruchomości przejętych przez Skarb Państwa po zakończeniu II wojny światowej, na mocy dekretów Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego i innych aktów prawnych tzw. władzy ludowej. Problemy te dotyczą nie tylko wielkich miast, jak Warszawa czy Kraków, ale wielu tysięcy małych gmin w całej Polsce, które w wyniku braku ustawy reprywatyzacyjnej mogą ponieść znaczący uszczerbek majątkowy.

Jedynie kompleksowo opracowana i przyjęta ustawa reprywatyzacyjna może zapobiec zachwianiu sytuacji majątkowej licznych gmin, a równocześnie umożliwić zaspokojenie roszczeń zgłaszanych przez wielu prawowitych właścicieli nieruchomości czy ich spadkobierców. Do niedawna nadzieją na ostateczne załatwienie podobnych problemów był senacki projekt zmiany art. 156 par. 2 kodeksu postępowania administracyjnego, który dawał możliwość utrzymania w obiegu prawnym decyzji komunalizacyjnych. Niestety rozstrzygnięcie to nie zostało utrzymane. Obecne prace nad przygotowaniem ustawy reprywatyzacyjnej pozwalają mieć nadzieję, że uda się wreszcie – po prawie trzydziestu latach – rozwiązać kwestię z jednej strony zabezpieczenia majątku samorządów, objętego w dobrej wierze po przywróceniu rzeczywistej samorządności w 1990 roku, z drugiej zaś zaspokojenia słusznych roszczeń właścicieli i spadkobierców nieruchomości przejętych czy znacjonalizowanych przez władze komunistyczne. Przykładami potwierdzającymi konieczność ustawowego uregulowania sprawy są m.in. ogromne koszty poniesione przez Polskę na odszkodowania na podstawie tzw. układów indemnizacyjnych, a które z powodu niewłaściwego udokumentowania niejednokrotnie nie zabezpieczają Polski przed kolejnymi wystąpieniami podmiotów zagranicznych o kolejne zadośćuczynienia.

Szczególnie w przypadku mniejszych samorządów, wystąpienia byłych właścicieli majątków o zwrot nieruchomości użytkowanych przez lata na cele komunalne, mogą być dolegliwe a nawet rujnować bezpieczeństwo majątkowe gmin. Niejednokrotnie połączone są one z żądaniami dodatkowych roszczeń z powodu bezumownego korzystania z tegoż majątku przez samorządy. Sady często uznają te roszczenia za zasadne, kierując się formalnymi wymogami prawa, ale nie biorąc pod uwagę materialnej sytuacji samorządów. Rezygnacja przez samorządy z majątku stanowiącego przedmiot roszczeń właścicielskich niejednokrotnie doprowadziłoby do pozbycia się przez gminy majątku koniecznego do ich dalszego funkcjonowania i wykonywania zadań ustawowych.

Krzywdy historyczne niewątpliwie wymagają naprawienia i konkretnego zadośćuczynienia. Ale nie powinno się to odbywać poprzez działania niszczycielskie wobec samorządów. W przypadkach szczególnych zwrot majątku w naturze może być uzasadniony, ale powinny zostać wprowadzone jednolite regulacje w tym zakresie, równocześnie zabezpieczające interes prawny i majątkowy samorządów. W pozostałych przypadkach zadośćuczynienie powinno być dokonane przez oddanie innego majątku nieruchomego lub równowartości w innych aktywach.

Rozwiązania proponowane w projekcie ustawy reprywatyzacyjnej powinny stanowić mądry kompromis pomiędzy moralną odpowiedzialnością wobec pokrzywdzonych, a realnymi możliwościami ekonomicznymi państwa. Nawet gdyby zainteresowane – dotknięte roszczeniami – gminy miały w jakimś procencie uczestniczyć w kosztach zadośćuczynienia, byłoby to rozwiązanie korzystniejsze, niż stosowane obecnie na mocy wyroków sądowych drastyczne uszczuplanie majątków samorządów. Obecna sytuacja jest szkodliwa podwójnie, gdyż nie reguluje ani nie rozstrzyga ostatecznie zagadnień, a jedynie incydentalnie i nierównomiernie załatwia tylko pojedyncze problemy.

Ponieważ sprawa uczciwej i godziwej reprywatyzacji jest jednym z najbardziej palących problemów Rzeczypospolitej, pragnę zapytać Pana Premiera, na jakim etapie są rządowe prace nad projektem ustawy reprywatyzacyjnej? Czy proponowane rozwiązania uwzględniają zarówno interesy pokrzywdzonych, jak też samorządów i Skarbu Państwa?

dr hab. Józef Brynkus
Poseł na Sejm RP

Fot. portal pafere.org